Energielabelplicht voor monumenten: nieuwe verplichting vanaf 29 mei 2026
Als NVM-makelaar volgen wij wijzigingen in wet- en regelgeving scherp op. Een belangrijke ontwikkeling voor eigenaren en kopers van monumentale panden is de energielabelplicht voor beschermde monumenten. Deze verplichting verandert per 29 mei 2026 en heeft concrete gevolgen bij verkoop, verhuur en huurovereenkomsten van monumenten.
Wat houdt de verplichting in?
Tot op heden waren beschermde monumenten – zoals rijks-, provinciale en gemeentelijke monumenten – uitgezonderd van de verplichting om een energielabel te overleggen bij verkoop of verhuur. Dat verandert door de implementatie van de Europese richtlijn EPBD IV (Energy Performance of Buildings Directive): de uitzondering vervalt en monumenten krijgen dezelfde energielabelplicht als andere gebouwen.
Vanaf 29 mei 2026 moeten eigenaren van beschermde monumenten bij een verkoop, verhuur of bij verlenging van een huurovereenkomst een geldig energielabel kunnen tonen.
Voor wie geldt de verplichting?
De verplichting geldt voor alle typen beschermde monumenten – zowel woonhuizen als andere monumentale gebouwen – tenzij uitzonderingen zoals die in artikel 6.28 van het Besluit bouwwerken leefomgeving van toepassing zijn. Denk hierbij aan:
-
Gebouwen zonder energiegebruik voor binnenklimaatregeling
-
Religieuze gebouwen in gebruik voor erediensten/met religieuze functie
-
Kleine gebouwen onder 50 m²
-
Gebouwen met zeer kort gebruiksduur (< 4 maanden per jaar)
Wat betekent dit voor verhuur en huurders?
-
Nieuwe huurovereenkomsten en verlengingen vanaf 29 mei 2026 vallen onder de energielabelplicht.
-
Huurders hoeven zelf niets te regelen, maar hebben bij het sluiten van een nieuwe of verlengde overeenkomst recht op een afschrift van het energielabel.
Hoe vraag je een energielabel aan?
Een energielabel kan al vóór 29 mei 2026 worden aangevraagd bij een energieprestatieadviseur (EP-adviseur), ook als het monument op dit moment nog geen label heeft. Het label blijft 10 jaar geldig.
Er komt geen nieuw, speciaal energielabel voor monumenten: hetzelfde systeem (NTA 8800) dat ook wordt gebruikt voor andere gebouwen is geschikt voor monumenten. Wel kunnen de bijbehorende duurzaamheidsaanbevelingen in de praktijk verschillen, omdat niet alle maatregelen bij monumenten uitvoerbaar zijn zonder schade aan de cultuurhistorische waarden.
Consequenties bij ontbreken van een energielabel
Wanneer bij verkoop of verhuur geen energielabel kan worden getoond terwijl dat vanaf 29 mei 2026 wél verplicht is, loopt een eigenaar het risico op een boete of een last onder dwangsom.
Laatste nieuws
